محرم در لرستان تنها یک مناسبت مذهبی نیست؛ روایتی زنده از هویت، فرهنگ و تاریخ مردمانی است که قرن‌ها آیین‌های عاشورایی را سینه‌به‌سینه حفظ کرده‌اند.
از گل‌مالی باشکوه عاشورا تا چهل‌منبر، نوای چمر، سقاخانه‌های قدیمی بروجرد، طوق‌گردانی و شام غریبان، هر کدام بخشی از میراث معنوی این سرزمین را روایت می‌کنند.
با آغاز ماه محرم، شهرها و روستاهای لرستان رنگ و بوی دیگری می‌گیرند. مساجد و تکایا سیاه‌پوش می‌شوند، هیئت‌های عزاداری فعالیت خود را آغاز می‌کنند و مردم با مشارکتی گسترده، خود را برای برگزاری آیین‌هایی آماده می‌کنند که برخی از آن‌ها قدمتی چند صد ساله دارند و در فهرست میراث معنوی کشور نیز به ثبت رسیده‌اند.
در میان این آیین‌ها، گل‌مالی عاشورا شاخص‌ترین نماد عزاداری مردم لرستان به شمار می‌رود؛ رسمی که فراتر از یک سنت، نمادی از اندوه، همدردی و فروتنی در سوگ سیدالشهدا(ع) است و هر سال هزاران عزادار را در شهرها و روستاهای استان گرد هم می‌آورد.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی لرستان با تأکید بر اینکه آیین‌های عاشورایی استان بخشی از هویت فرهنگی مردم هستند، تنوع این مراسم در مناطق مختلف لرستان را از ویژگی‌های منحصربه‌فرد این استان دانسته و بر نقش آن‌ها در حفظ و انتقال میراث معنوی به نسل‌های آینده تأکید کرده است.
از سوی دیگر، فعالیت بیش از سه هزار هیئت مذهبی در لرستان، نشان‌دهنده جایگاه ریشه‌دار فرهنگ عاشورا در این دیار است؛ هیئت‌هایی که با برگزاری مراسم سینه‌زنی، زنجیرزنی و آیین‌های سنتی، نقش مهمی در تقویت همبستگی اجتماعی و انتقال فرهنگ ایثار و شهادت به نسل جوان ایفا می‌کنند.
محرم در لرستان تنها در عزاداری خلاصه نمی‌شود؛ این آیین‌ها جلوه‌ای از همدلی، مشارکت اجتماعی و پیوند عمیق مردم با باورهای دینی و فرهنگ بومی است؛ سرمایه‌ای ارزشمند که همچنان اصالت خود را حفظ کرده و هر سال با فرا رسیدن محرم، روایت زنده‌ای از عشق و ارادت مردم این سرزمین به حضرت اباعبدالله الحسین(ع) را پیش چشم ایران به تصویر می‌کشد.